Wet van 8 juli 2026 tot wijziging van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering ter implementatie van Richtlijn (EU) 2024/1069 betreffende bescherming van bij publieke participatie betrokken personen tegen kennelijk ongegronde vorderingen of misbruik van procesrecht («strategische rechtszaken tegen publieke participatie»)
2/5Gemiddeld risico
Samenvatting
Er is een nieuwe wet die mensen beschermt die meedoen aan publiek debat, zoals journalisten, activisten of klokkenluiders, tegen rechtszaken die alleen bedoeld zijn om ze de mond te snoeren. Als jij als ondernemer ooit betrokken raakt bij zo'n rechtszaak — als aanklager of als doelwit — gelden er nieuwe spelregels. De wet geldt voor burgerlijke rechtszaken in Nederland en volgt een Europese richtlijn.
Voor welke sectoren?
Wat moet ik doen?
Deze wet implementeert de Europese SLAPP-richtlijn (Strategic Lawsuits Against Public Participation) in het Nederlandse Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering. SLAPP-zaken zijn rechtszaken die niet worden aangespannen om een echte juridische claim te winnen, maar om critici, journalisten, activisten of klokkenluiders financieel en emotioneel zo te belasten dat ze hun mond houden. De nieuwe wet geeft rechters de bevoegdheid om dit soort zaken vroeg in het proces af te wijzen als 'kennelijk ongegrond'. Voor de meeste MKB-ondernemers is deze wet op de achtergrond relevant. Stel dat je als ondernemer ooit een klacht indient over een concurrent, of zelf wordt aangeklaagd vanwege een kritische recensie, een journalistiek stuk of een klokkenluiderswaarschuwing — dan kan de rechter in dat geval toetsen of de rechtszaak als SLAPP gekwalificeerd moet worden. Dat is een nieuwe juridische toets die advocaten en rechters moeten kennen. Voor ondernemers in sectoren zoals zakelijke dienstverlening, media, zorg of activistische organisaties is de relevantie groter. Denk aan een advocatenkantoor dat cliënten bijstaat in publieke debatten, een communicatiebureau dat campagnes voert, of een zorginstelling die publiekelijk klokkenluidersbeleid moet inrichten. In die gevallen kan het voorkomen dat je als organisatie betrokken raakt bij een procedure waarbij SLAPP-regels van toepassing zijn. De wet verandert niets aan je dagelijkse bedrijfsvoering, maar heeft wel gevolgen voor hoe je omgaat met juridische procedures rondom reputatie, communicatie en publieke deelname. Als je overweegt een partij aan te klagen vanwege kritiek op jouw bedrijf — bijvoorbeeld een negatieve recensie, een journalistiek onderzoek of een klokkenluider — is het verstandig eerst juridisch advies in te winnen om te voorkomen dat jouw rechtszaak als SLAPP wordt aangemerkt en vroegtijdig door de rechter wordt afgewezen.